شامگاه روز سه‌شنبه رییس و اعضای کمیسیون کشاورزی، آب و منابع طبیعی مجلس شورای اسلامی در سازمان جنگل ها حضور یافته و درباره موضوعات مختلف منابع طبیعی با رییس و مدیران دست اندرکار این سازمان به گفت و گو پرداختند.
به گزارش مرکز اطلاع‌رسانی سازمان جنگل‌ها، اعضای کمیسیون کشاورزی مجلس قبل از ورود به جلسه از مرکز فرماندهی و کنترل حفاظت منابع‌طبیعی شادروان البرز زارعی بازدید کردند.
سرهنگ علی عباس نژاد فرمانده یگان حفاظت منابع طبیعی کشور در خصوص کارکردهای سامانه این مرکز در شناسایی حریق جنگل‌ها و مراتع، واکنش سریع نیروهای حفاظتی و گشت و مراقبت و زیر نظر داشتن تخلفات روزانه که در عرصه‌های منابع‌طبیعی اتفاق می‌افتند گزارش ارائه کرد.
در این جلسه دکتر مسعود منصور رییس سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری کشور حضور اعضای کمیسیون کشاورزی، آب و منابع‌طبیعی مجلس در سازمان جنگل‌ها را مایه برکت منابع‌طبیعی خواند و در گزارشی به سیر تاریخی و شکل‌گیری سازمان جنگل‌ها از سال 1284 پرداخت.
او گفت: سازمان جنگل‌ها در طول شکل‌گیری یک صد ساله خود با فراز و نشیب‌های مختلفی به لحاظ ساختاری و تشکیلاتی مواجه بوده است بطوری که جایگاه تشکیلاتی آن در سال 1346 به وزارت منابع طبیعی ارتقاء می‌یابد.
مسعود منصور همچنین گفت: سال 1341 جنگل‌ها و مراتع کشور از سوی دولت ملی اعلام شده و کلیه جنگل‌ها و مراتع و بیشه‌های طبیعی و اراضی جنگلی کشور جزء اموال عمومی محسوب و متعلق به دولت شده است ولو اینکه قبل از این تاریخ افراد آن را متصرف شده و سند مالکیت گرفته باشند.
منصور در گزارش خود به نمایندگان اعضای کمیسیون کشاورزی و منابع طبیعی گفت: این سازمان در ستاد به عنوان سازمان جنگل‌ها و در استان‌ها به عنوان ادارات کل منابع‌طبیعی شناخته شده است و در حال حاضر 420 واحد شهرستانی و 680 واحد بخش منابع‌طبیعی در کشور وظیفه حفظ و احیای منابع طبیعی را بر عهده دارند.
وی گفت: در حال حاضر 14 میلیون و سیصد هزار هکتار جنگل در پنج ناحیه رویشی، 84 میلیون هکتار مرتع و 32.5 میلیون هکتار اراضی بیابانی در کشور وجود دارد که سازمان جنگل‌ها برای تمامی این عرصه‌ها برنامه‌های مدیریتی در دست اجرا دارد.
این مسئول منابع‌طبیعی کشور در ادامه به توقف بهره‌برداری چوب از جنگل‌های شمال اشاره کرد و گفت: خط قرمز سازمان بهره‌برداری چوبی از جنگل است که از سال 96 متوقف شده است .
منصور اضافه کرد: حفظ جنگل‌ها برای سازمان از اولویت‌های نخست است زیرا کارکردهای اقتصادی و زیست‌محیطی فراوانی دارد و تاکنون همه جوانب آن ارزش‌گذاری نشده است تا همگان متوجه اهمیت آن شوند.
وی گفت: یک هکتار جنگل 69 تن گرد و غبار و 2.5 تن کربن جذب می‌کند.
او همچنین درباره کارکردهای جنگل افزود: جنگل منبع عظیم تولید آب است و علاوه بر تلطیف هوا از نابودی خاک جلوگیری کرده و خسارت سیل را کاهش می دهد. 
این مسئول منابع‌طبیعی کشور در زمینه مرتع و ارزش‌های آن نیز گفت: سال گذشته 1820 تن محصولات گیاهان دارویی از مرتع برداشت و به خارج از کشور صادر شده است و ارزش اقتصادی علوفه نیز در یک سال 144 میلیارد تومان برآورد شده است ضمن اینکه مرتع نقش قابل توجهی در زمینه تولید گوشت کشور دارد.
مسعود منصور در ارائه گزارشات خود به اعضای کمسیون کشاورزی و منابع‌طبیعی مجلس به اراضی بیابانی کشور نیز اشاره داشت و گفت: بخش عمده‌ای از اراضی کشور تحت تأثیر فرسایش بادی است و بسیاری از سکونت‌گاه‌ها، اراضی کشاورزی و زیرساخت‌های کشور تحت تاثیر هجوم شن‌های روان قرار دارد که به معیشت و اقتصاد مردم لطمه وارد می‌کند.
وی اجرای فعالیت‌های آبخیزداری را برای جلوگیری از فرسایش خاک و تقویت سفره‌های زیرزمینی و احیای قنات‌ها اثربخش و کارساز دانست و یادآور شد: 125 میلیون هکتار از اراضی کشور تحت تاثیر فرسایش آبی است و 450 شهر و 8 هزار و اندی آبادی در معرض سیل قرار دارند. 
او افزود: طرح‌های آبخیزداری برای جلوگیری از خسارت سیل بسیار موثر هستند و تا الان سازمان جنگل‌ها 30 میلیون هکتار اجرای طرح‌های آبخیزداری داشته است که بخش عمده‌ای از این فعالیت‌ها در یکی دو سال اخیر به خاطر عنایات و صلاحدید مقام معظم رهبری از  محل صندوق توسعه ملی انجام شد.
منصور در زمینه دیگر کارکردهای آبخیزداری تصریح کرد: هر هکتار اقدامات آبخیزداری در عرصه می‌تواند 530 مترمکعب آب را استحصال نماید و 1000 متر مکعب آب را به سفره‌های زیرزمینی هدایت کند.
وی در ادامه به پدیده فرسایش های خندقی (گرگروها) در شهرستان چابهار اشاره داشت و گفـت: این پدیده بر اثر فرسایش آبی ایجاد می‌شود و بسیار پدیده خطرناکی است و باعث هدر رفت حجم بسیار زیادی از خاک‌های حاصلخیز منطقه می‌شود.
وی افزود: در یک منطقه چابهار فرسایش خندقی بسیار پیشرفت کرده و تنها برای متصل شدن به یک رودخانه 150 متر فاصله داشته است و اگر با اجرای طرح‌های آبخیزداری جلوی پیشرفت آن گرفته نمی‌شد حدود 130 هزار هکتار از اراضی کشاورزی را تخریب و به نابودی می‌کشاند.
وی یادآور شد: آبخیزداری امید به زندگی در روستا را افزایش داده است و به عنوان مثال در یکی از روستاهای خراسان جنوبی که خالی از سکنه شده بود آبخیزداری توانست با تقویت و احیای قنات‌ها روند مهاجرت از روستا را معکوس نماید.
بر اساس این گزارش، کارکردهای فراوان منابع‌طبیعی و وظایف متعدد و تحت مدیریت سازمان جنگل‌ها سبب شد که آقای منصور گزارشات بیشتری از منابع‌طبیعی ارائه کند و از تشریح برخی از آنان صرف نظر نماید.
او همچنین از تشکیل 1366 تعاونی منابع‌طبیعی، 23 اتحادیه منابع‌طبیعی، تاسیس 11 صندوق حمایت از منابع طبیعی، عضویت 300 هزار همیار افتخاری طبیعت از سوی مردم و جوامع محلی سخن به میان آورد و گفت: بند ب ماده 29 قانون دایمی کشور ظرفیت خوبی را ایجاد کرده که این تعاونی‌ها و تشکل‌ها بتوانند بدون واسطه و بدون انجام تشریفات در اجرای طرح‌های منابع‌طبیعی مشارکت نمایند. 

** با تغییر الگوی سوخت از قطع چهار میلیون متر مکعب درختان جنگلی جلوگیری شده است
منصور گفت: بسیاری از مردمان حاشیه جنگل از سوخت برخوردار نیستند و برای تامین سوخت درخت قطع می‌کنند اگرچه وظیفه سازمان جنگل تأمین سوخت مردم نیست اما برای جلوگیری از قطع درختان توانست به 419 هزار خانوار آبگرمکن خورشیدی تحویل نماید و با این کار سالانه از قطع چهار میلیون متر مکعب چوب درختان جنگلی جلوگیری نموده است.
رییس سازمان جنگل‌ها، در ادامه به موضوع حریق به عنوان یکی از چالش‌های مهم این سازمان پرداخت و افزود: در سال جاری حریق‌های متعددی را در جنگل‌ها و مراتع کشور شاهد بوده‌ایم که برخی از این آتش سوزی‌ها عمدی بوده است.
وی یادآوری کرد: بالای 90 درصد این حریق‌ها در زمان کوتاه همان روز اطفا شده و تعدادی از حریق‌ها که در مناطق صعب العبور اتفاق افتاد بدلیل محدودیت‌هایی که به لحاظ اطفای هوایی وجود داشت مدتی به طول انجامید.
وی در ادامه وضعیت نیروی انسانی سازمان جنگل‌ها و منابع‌طبیعی کشور را ناکافی دانست و افزود: قرار بود برای سازمان حاکمیتی مثل سازمان جنگل‌ها به ازای خروج یک نیرو یک نفر جایگزین شود ولی اکنون به ازای هر پنج نفر که بازنشسته می‌شوند یک نفر وارد منابع‌طبیعی می‌شود و این کارهای منابع‌طبیعی را در انجام وظایف با مشکل مواجه کرده است.
به گفته منصور سازمان جنگل‌ها در زمینه اعتبارات و درآمدهای عمومی و همچنین در بخش اعتبارات صندوق توسعه با کاهش قابل توجه اعتبارات روبرو شده است.
بر اساس این گزارش، طرح محوری 9 در 99 در سال جهش تولید، اجرای 32 هزار هکتار قانون حدنگاری و کاداستر، تعیین مرزهای ذخیره‌گاه‌های جنگلی، ساماندهی نهالستان‌های منابع‌طبیعی، ایجاد 30 هزار هکتار جنگل‌کاری اقتصادی با کشت درختان مثمر، انجام 30 هزار هکتار زراعت چوب و انجام یک میلون و 200 هزار هکتار اجرای طرح‌های آبخیزداری و اعلام خبر تأسیس مرکز بین المللی مدیریت جامع آبخیز در ایران از دیگر نکات مهمی بود که دکتر مسعود منصور رییس سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری کشور در نشست رییس و اعضای کمیسیون کشاورزی، آب و منابع‌طبیعی مجلس ارائه کرد.

** منابع طبیعی باید مردمی شود
سید جواد ساداتی‌نژاد نماینده مردم کاشان، آران و بیدگل و رییس کمیسیون کشاورزی، آب و منابع طبیعی مجلس در نشست تعاملی با سازمان جنگل‌ها گفت: منابع‌طبیعی و اثرات آن در تمامی مراحل زندگی ما ساری و جاری است و نقش آفرینی آن برای ما متاسفانه قابل تصور نیست و از این رو فکر نمی‌کنیم اگر منابع‌طبیعی نباشد چه اتفاقی می‌افتد!
وی گفت: آبخیزداری با جایگاهی که دارد باید مردمی شود تا بهتر حفظ شود.
وی فرهنگ سازی را یک اصل تأثیرگذار در حفظ و مراقبت از منابع‌طبیعی دانست و گفت: یکسری ذهنیت منفی نسبت به منابع‌طبیعی و عملکرد آن در بخش توسعه و صنعت وجود دارد که با فرهنگ‌سازی این ذهنیت باید بر طرف شود.
وی گفت: طرح تنفس جنگل در برنامه هفتم توسعه از سوی این کمیسیون پیگیری می‌شود و سازمان جنگل‌ها نظرات و پیشنهادات تکمیلی داشته باشد می‌تواند ان را مطرح و اضافه نماید.
ساداتی‌نژاد تاکید کرد: اعضای کمیسیون کشاورزی و منابع‌طبیعی مجلس شاید در کمترین دوره خود تا این اندازه به موضوعات منابع‌طبیعی پرداخته باشد.
وی ادامه داد: در این بازه زمانی کوتاه تنها در بخش زراعت چوب و توسعه آن در کشور این کمیسیون 5 جلسه با این موضوع نشست برگزار کرده است.
رییس کمیسیون کشاورزی، منابع طبیعی و آب مجلس شورای اسلامی همچنین گفت: آبخیزداری امروز در عرصه‌ها معجزه ایجاد کرده است و مجلس از پژوهشکده آبخیزداری صیانت خواهد کرد.
این مسئول کمیسیون کشاورزی و منابع‌طبیعی همچنین اظهار داشت: ارزش‌های کیفی و اقتصادی منابع‌طبیعی تا کنون بر روی کاغذ آورده نشده تا به خوبی برای همگان معلوم و مفهوم شود و صدای بلندگوی منابع‌طبیعی پایین است و با این خدماتی که ارائه می‌کند باید همانند صنایع و فولاد صدایش بلند باشد.

** وظایف مشترک اعضای کمیسیون و سازمان جنگل ها  
پیش از سخنان ، ریاست محترم سازمان ، حجت‌الاسلام طباطبایی‌نژاد مسئول حوزه نمایندگی ولی فقیه در سازمان جنگل‌ها که خود در ادوار هفتم و هشتم نماینده مجلس شورای اسلامی بود، در نشست اعضای کمیسیون کشاورزی، آب و منابع‌طبیعی مجلس گفت: این کمیسیون همانگونه که از نامش پیداست با سه مقوله کشاورزی، آب و منابع طبیعی سرو کار دارد که کاملاً با وظایف این سازمان ارتباط مستقیم دارد و این کمیسیون می‌تواند در قانون‌گذاری و حفظ آب و خاک منابع‌طبیعی کمک نماید.
این مسئول حوزه نمایندگی ولی فقیه در سازمان جنگل‌ها در ادامه به موضوع زراعت چوب و گیاهان دارویی اشاره کرد و افزود: بیش از 8 هزار گونه گیاهی در ایران شناسایی شده که از ارزش بالایی برخوردار است.

** منابع طبیعی با مشارکت مردم معنا و مفهوم پیدا می کند
در ادامه حجت الاسلام احد آزادی‌خواه نماینده مردم ملایر که جلسه اعضای کمسیون را مدیریت می‌کرد ابتدا از رییس سازمان جنگل‌ها به خاطر حضور در شهرستان خمین و بازدید از طرح‌های آبخیزداری تشکر کرد و گفت: این حضور و توجه به اجرای طرح‌های آبخیزداری در خمین موجب دلگرمی بیشتر مردم منطقه شده است.
وی گفت: منابع‌طبیعی با مشارکت مردم معنا و مفهوم پیدا می‌کند و می‌تواند به اهداف بلند مدت خود دست پیدا نماید.

** حفاظت و بهره‌برداری از مراتع به مردم واگذار شود
جلال محمودزاده نماینده مردم مهاباد به عنوان نایب رییس کمسیون کشاورزی، آب و منابع طبیعی در این نشست گفت: عدم تعادل دام و مرتع از جمله مشکلات مردم در منطقه است و چرای زودرس و دیر خارج شدن از مراتع مشکلاتی را سبب شده است و ایجاد دامداری متمرکز می‌تواند این مشکلات را کاهش دهد.
وی افزود: حفاظت و بهره‌برداری از مراتع باید به مردم واگذار شود تا مردم احساس کنند که مرتع مال خود آنان است در این صورت از تخریب مراتع جلوگیری می شود. 

** ارتباط آبخیزداری با مردم ارتباط ارگانیک است
معین‌الدین سعیدی نماینده مردم چابهار، نیک شهر و کنارک نیز در این نشست گفت: یکی از مشکلاتی که برای مردم استان سیستان و بلوچستان وجود دارد فرسایش خاک است که با آبخیزداری باید این معضل را تعدیل کرد.
سعیدی افزود: آبخیزداری معجره می‌کند و در هر جای استان اجرا شده است رضایت مردم محلی را به همراه داشته است.
وی خاطرنشان کرد: آبخیزداری توانست با سالخوردگان و پیرمردان محلی یک ارتباط و همفکری صمیانه و ارگانیک برقرار کند و این از مزایای آبخیزداری و ابخوانداری است.
این نماینده مجلس در ادامه به فرسایش خندقی و گرگروها اشاره کرد که همانند اژدها عمل می‌کند و زمین را می‌بلعد.
او گفت: این پدیده اینقدر عجیب است که یک عرصه کشاورزی را در یک مدت زمان بسیار کوتاه با فرو نشست زمین تبدیل به یک دره 15 متری می‌کند.  
نماینده مردم چابهار همچنین یادآور شد: اقدامات سازمان جنگل‌ها برای مردم این روزها ملموس و قابل توجه است و در موضوع وقف جنگل‌ها و دماوند ورود مستقیم سازمان این را به عینه ثابت کرده است.

** مراتع باید به سمت اقتصادی شدن پیش برود
منصورعلی زارعی نماینده مردم ساری و میان‌درود به عنوان دیگر اعضای کمیسیون کشاورزی و منابع‌طبیعی مجلس شورای اسلامی با توجه به شرایط جغرافیایی منطقه شمال سخن خود را با جنگل و طرح تنفس جنگل آغاز کرد و گفت: با توجه به این که جنگل‌های شمال بخش قابل توجهی از آب کشور را تامین می‌کند اما به خوبی نتوانستیم از سایر ارزش‌های جنگل استفاده کنیم.
وی گفت: در مقطعی از جنگل‌ها بهره‌برداری چوبی انجام شده است اما مطابق با بهره‌برداری در زمینه احیا ضعیف عمل شده است.
نماینده ساری خواستار توسعه زراعت چوب در کشور شد و گفت: حال که بهره‌برداری چوب متوقف شده است زراعت چوب می‌تواند در تأمین چوب صنایع موثر باشد.
وی در ادامه خواستار بازنگری در طرح خروج دام از جنگل شد و گفـت: با خروج دام از جنگل شاهد اتفاقات خاصی در جنگل نیستیم ضمن اینکه نگاه به مراتع از تولید علوفه صرف باید به سمت گیاهان دارویی رفته تا اقتصادی شود. 

** منابع طبیعی میراث گرانبهایی است که باید برای آیندگان حفظ شود
پرویز اوسطی نماینده مردم قروه و دهگلان استان کردستان در نشست رییس سازمان جنگل ها و مدیران این بخش گفت: منابع‌طبیعی میراث گرانبهایی است که باید برای آیندگان حفظ شود.
وی گفت: جایگاه منابع طبیعی در طرح‌های توسعه‌ای تبیین نشده است و همیشه این دو بخش در تضاد هم بوده‌اند.
این نماینده مجلس گفت: در زمینه آبخیزداری حرکت خوبی در کشور صورت گرفته و اعتبارات باید از سایر بخش‌ها تامین شود تا حرکت آبخیزداری کند نشود.

** اثربخشی اقدامات ترویجی و فرهنگ‌سازی در کاهش تخریب منابع طبیعی
علیرضا نظری نماینده مردم خمین و دیگر عضو کمیسیون کشاورزی، آبو منابع طبیعی مجلس نیز در این نشست گفت: ورود نابسامان دام‌های خریداری شده و حضور آن در عرصه‌های مرتعی خمین این روزها برای دامداران مشکل آفرین شده است.
این نماینده مجلس اعلام کرد: اقدامات ترویجی و فرهنگ‌سازی در مقاطع مدارس و رسانه‌ها در کاهش تخریب منابع طبیعی و محیط زیست بسیار اثرگذار است و باید در این زمینه کار شود تا حفاظت اتفاق بیفتد.
وی افزود: برخی شوراها و کارگروه‌ها در حوزه آب، خاک و غیره هستند که اقداماتشان مشابه هم اما پراکنده است که  می‌توان آنها را تجمیع و تحت یک مدیریت واحد قرار داد.

** آفات و امراض، حیات درختان جنگلی را به خطر انداخته است
ذبیح اله اعظمی نماینده مردم جنوب کرمان و عنبرآباد در این نشست گفت: برای حفاظت از جنگل‌ها نیازمند چارت تشکیلاتی مصوب برای نیروهای حفاظتی هستیم.
این عضو کمسیون کشاورزی، آب و منابع طبیعی مجلس گفت: برای جنگل‌کاری و ایجاد جنگل‌های دست کاشت زحمات زیادی را منابع‌طبیعی متقبل شده است اما متأسفانه امروز شاهد آفات و امراض این درختان همچون بیماری لورانتوس هستیم و برخی جانوران مثل تشی و سوسک پوست‌خوار حیات این درختان در جنوب کرمان را به خطر انداخته است.
این نماینده مجلس از سازمان جنگل‌ها بخاطر اجرای طرح‌های آبخیزداری در منطقه جنوب کرمان تشکر کرد و افزود: آبخیزداری و آبخوانداری قنات‌ها را احیا و پر آب کرده است و باید ادامه داشته باشد تا امید به زندگی در روستاها را افزایش دهد.

** سوخت جایگزین تامین نشود قطع درختان جنگلی ادامه دارد
حجت الاسلام امیرقلی جعفری، نماینده مردم شهرستان بروجن از استان چهارمحال و بختیاری در این نشست گفت: چهار محال در زاگرس مرکزی است و یکی از کانون‌های اصلی درخت بلوط است.
او اعلام کرد: پروانه‌های برگ خوار و بیماری زغالی بلوط‌ها را آلوده کرده و تنه درختان را خشکانده است که برای احیا و نجات درختان بلوط منطقه بالغ بر 10 میلیارد تومان اعتبار لازم است.
این عضو کمسیون کشاورزی، آب و منابع طبیعی مجلس اظهار داشت: حجم بالایی از میزان قاچاق چوب استان، در شهرستان لردگان انجام می شود و قاچاقچبان این چوب را با خودروی سواری به اصفهان حمل می‌کنند.
وی نبود سوخت برای مردمان حاشیه جنگل را عاملی برای تخریب و قطع درختان جنگلی برشمرد و افزود: اگر تغییر الگوی سوخت انجام نشود و آبگرمکن‌های خورشیدی در اختیار روستاییان حاشیه نشین قرار نگیرد تخریب و قطع درختان جنگلی ادامه خواهد داشت.

** وقتی خاطرات با سردار بودن لحظه ای همه را متاثر کرد
جعفر راستی نماینده مردم شبستر در مجلس شورای اسلامی که سال‌ها در کنار حاج قاسم سلیمانی در جنگ حضور داشت سخنانش را با خاطرات سردار دل‌ها آغاز کرد تا چشم‌های حاضرین را لحظه‌ای شبنمی کند.
او گفت: سازمان جنگل‌ها باید از لحاظ تشکیلاتی و ساختار سازمانی ارتقا پیدا کند و مسئولیتی که این سازمان در حوزه مدیریتی به دوش می‌کشد کمتر از مسئولیت یک وزارتخانه نیست از این رو ضرورت دارد که از سازمان جنگل‌ها از جهات گوناگون حمایت و پشتیبانی شود تا مسئولیت خطیری که برعهده دارد به خوبی انجام دهد.
این نماینده مجلس همچنین یادآور شد: علیرغم همه تلاش‌ها اما بین مردم روستاها و منابع طبیعی مشکلات و کدورت هایی وجود دارد که این ذهنیت منفی باید از تقابل به تعامل تبدیل شود. 

** تعامل منابع طبیعی و مجلس، راهگشای تنگناهای موجود  
رحمت نوروزی نماینده مردم علی آباد کتول و عضو کمیسیون کشاورزی و منابع‌طبیعی مجلس از دیگر نمایندگانی بود که در این نشست اشاره داشت که کمیسیون کشاورزی و منابع‌طبیعی مجلس اکنون در بهترین موقعیت خودش قرار دارد و می‌تواند در همسوسازی و هم‌افزایی با منابع‌طبیعی موثر واقع شود.
این نماینده مجلس اظهار داشت: کارشناسان منابع طبیعی از تجارب علمی و دانش خوبی برخوردارند و منابع طبیعی برای پیشبرد اهداف خود می‌تواند به نحو احسن با این کمیسیون تعامل داشته و تنگناهای موجود بر سر اهداف خود را مرتفع نماید. 
بر اساس این گزارش آقایان محمد تقی نقدعلی نماینده مردم خمینی شهر و محمد رشیدی نماینده مردم کرمانشاه از دیگر نمایندگان عضو کمیسیون کشاورزی، آب و منابع طبیعی مجلس بودند که در این نشست حضور داشتند.