الگوی مدیریتی ذخیره‌گاه‌های زیست‌کره با محور حکمرانی یکپارچه و توسعه پایدار بررسی شد

۳۰ اردیبهشت ۱۴۰۵ | ۱۴:۳۷ کد : ۹۵۷۸۱ اخبار سازمان
تعداد بازدید:۲۸
الگوی مدیریتی ذخیره‌گاه‌های زیست‌کره با محور حکمرانی یکپارچه و توسعه پایدار بررسی شد
نشست هم‌اندیشی درباره الگوی مدیریتی ذخیره‌گاه‌های زیست‌کره با حضور دکتر رسول اشرفی پور مشاور فنی رئیس سازمان و رئیس شورای فنی جنگل، مرتع، بیابان و آبخیزداری و جمعی از مدیران و کارشناسان سازمان برگزار شد، نشستی که در آن ضرورت عبور از مدیریت بخشی به حکمرانی یکپارچه سرزمین، بهره‌برداری پایدار از منابع طبیعی و شناسایی مناطق مستعد برای ثبت به‌عنوان ذخیره‌گاه زیست‌کره مورد تأکید قرار گرفت.

به گزارش مرکز روابط عمومی سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور – دکتر اشرفی پور در این نشست، با تشریح اهداف الگوی مدیریتی ذخیره‌گاه زیست‌کره اظهار کرد: بسیاری از الگوهای مدیریتی در عرصه‌ها و منابع طبیعی برگرفته از مدل‌های سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد (FAO) و اتحادیه بین‌المللی حفاظت از طبیعت (IUCN) است که بر محور حفاظت، احیا، بازسازی و پایداری شکل گرفته‌اند.

رئیس شورای فنی جنگل، مرتع، بیابان و آبخیزداری افزود: در گذشته رویکردهای برنامه‌ریزی عمدتاً بر طبیعت متمرکز بود و نقش انسان کمتر مورد توجه قرار می‌گرفت، اما از سال ۲۰۱۲ به بعد الگوی مدیریت بایوسفر با همکاری یونسکو و اتحادیه بین‌المللی حفاظت از طبیعت با هدف ایجاد تعادل میان حفاظت از منابع طبیعی و بهره‌برداری پایدار مطرح شد.

وی همچنین با اشاره به ظرفیت‌های سازمان برای معرفی ذخیره‌گاه‌های زیست‌کره تصریح کرد: هیچ مانعی برای اقدام مستقیم سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور در معرفی مناطق واجد شرایط وجود ندارد و مناطق ارزشمندی نظیر جنگل‌های زاگرس شمالی در پاوه و سردشت، جنگل‌های نورآباد و ممسنی، جنگل فندقلوی اردبیل و جنگل درکش خراسان شمالی می‌توانند در این زمینه مورد بررسی قرار گیرند.

در ادامه، مدیرکل دفتر آموزش، ترویج و مشارکت های مردمی با ارائه گزارشی در قالب پاورپوینت، الگوی مدیریتی زیست‌کره را با رویکرد حکمرانی پایدار، تاب‌آور و آینده‌نگر تشریح کرد و افزود: تغییرات اقلیمی، رشد جمعیت، بهره‌برداری ناپایدار و تعارضات کاربری از جمله مهم‌ترین فشارهای وارد بر منابع طبیعی محسوب می‌شوند.

ترحم بهزاد منابع طبیعی را میراث مشترک نسل‌ها دانست و تصریح کرد: تحقق این الگو مستلزم تحول ساختاری و گذار از مدیریت جزیره‌ای به حکمرانی یکپارچه سرزمین است. تدوین سند ملی الگوی مدیریتی زیست‌کره، ایجاد کارگروه ملی حکمرانی سرزمین، راه‌اندازی سامانه پایش منابع طبیعی، تعریف پروژه‌های مشترک میان دستگاه‌های اجرایی و تقویت نظام‌های تشویقی و نظارتی از جمله اقدامات اولویت‌دار در این حوزه است.

دکتر حمید نوری، مدیرکل مرکز بین‌المللی مدیریت جامع حوزه آبخیز و منابع زیستی نیز در این نشست با اشاره به ثبت جهانی کویر لوت و جنگل‌های هیرکانی در یونسکو خاطرنشان کرد: رویکرد اصلی ثبت این آثار حفاظت است، اما در ذخیره‌گاه‌های زیست‌کره علاوه بر حفاظت، توسعه و بهبود شرایط زندگی جوامع محلی نیز اهمیت دارد.

وی ذخیره‌گاه‌های زیست‌کره را «آزمایشگاه‌های زنده» توصیف کرد و افزود: برنامه‌های آموزشی، پژوهشی و اقدام‌های طبیعت‌محور باید متناسب با ظرفیت‌های موجود و اسناد بین‌المللی طراحی شوند.

در ادامه، مهرداد اکبریان بر اهمیت موضوع ذخیره‌گاه‌های زیست‌کره برای سازمان تأکید و اظهار کرد: اگرچه این موضوع از منظر تخصصی دارای اهمیت فراوانی است، اما برای افکار عمومی و جوامع محلی نیازمند تبیین و فرهنگ‌سازی بیشتر است و مشارکت‌ها باید در چارچوب سیاست‌های حاکمیتی هدایت شوند.

سیدهاشم موسوی‌نژاد نیز با اشاره به مفاهیم مطرح شده در سند زاگرس، «استقرار حاکمیت و عدالت بوم‌شناختی» را محور اصلی این سند عنوان کرد و افزود: هر منطقه با توجه به ویژگی‌های اجتماعی، اقتصادی و زیست‌محیطی خود نیازمند الگوی مدیریتی متناسب است.

در ادامه جلسه، حاضران بر ضرورت توجه به مناطق دارای آشفتگی مرزهای اکولوژیکی، افزایش مشارکت‌های مردمی، همکاری مؤسسات تحقیقاتی و تقویت مستندسازی برای ارائه به مجامع بین‌المللی تأکید کردند.

در پایان جلسه مقرر شد چارچوب‌ها، دستورالعمل‌ها و فرآیندهای مربوط به ذخیره‌گاه زیست‌کره در نشست آینده پیگیری شود. همچنین شناسایی مناطق مناسب برای اجرای الگوی ذخیره‌گاه زیست‌کره و مذاکره با یونسکو برای احیای کرسی سازمان در کمیته ذخیره‌گاه زیست‌کره در دستور کار قرار گرفت.


نظر شما :